Wprowadzenie do dźwigni finansowej

Jedną z kluczowych cech handlu CFD i na rynku forex jest możliwość wykorzystania dźwigni finansowej. Zanim zaczniesz z niej korzystać, warto dokładnie zrozumieć, jak działa dźwignia i depozyt zabezpieczający (margin).

Czym jest dźwignia finansowa?

Dźwignia to narzędzie, które pozwala traderom kontrolować dużą wartość pozycji, wpłacając jedynie niewielką część jej całkowitej wartości. W przeciwieństwie do tradycyjnego inwestowania, gdzie musisz pokryć pełną wartość transakcji z własnych środków, w handlu z dźwignią wpłacasz jedynie depozyt, znany jako margin.

Przykład:
Przy dźwigni 50:1, możesz użyć 1 euro, aby kontrolować pozycję o wartości 50 euro.

Dźwignia otworzyła rynki takie jak forex i surowce dla szerszego grona inwestorów indywidualnych, którzy nie chcą angażować dużego kapitału w pojedyncze pozycje. Jednak dźwignia finansowa powiększa zarówno potencjalne zyski, jak i straty, dlatego powinna być używana ostrożnie i w połączeniu z odpowiednim zarządzaniem ryzykiem.

Czym jest margin (depozyt zabezpieczający)?

Margin to kwota kapitału, którą musisz wpłacić, aby otworzyć pozycję z wykorzystaniem dźwigni finansowej. Wymogi marginowe różnią się w zależności od rynku:

• Dla akcji może to być np. 20% wartości pozycji.
• Dla forexu wystarczy często tylko 5%.

Handel CFD to popularna forma wykorzystania dźwigni przy kupnie i sprzedaży akcji, indeksów, walut i innych instrumentów, bez konieczności inwestowania pełnej wartości pozycji.

Przykład: inwestowanie w akcje vs handel CFD z dźwignią

Jak widać w powyższym przykładzie, depozyt zabezpieczający (margin) zwielokrotnia zarówno zyski, jak i straty. Z tego powodu niezwykle istotne jest stosowanie zleceń (np. stop loss, take profit) jako elementu kompleksowego planu zarządzania ryzykiem podczas korzystania z dźwigni finansowej. Szczegółowo omówimy te zagadnienia w kursie „Strategie i zarządzanie ryzykiem”.

Uzupełnienia depozytu (Margin call)

Zawsze musisz mieć wystarczająco dużo środków na koncie, aby pokryć wymagany depozyt zabezpieczający (margin) dla otwartych pozycji. Jeśli Twój kapitał spadnie poniżej wymaganego poziomu, możesz otrzymać wezwanie do uzupełnienia depozytu (margin call) – a Twoje pozycje mogą być zagrożone automatycznym zamknięciem.

Jeśli wartość konta spadnie poniżej 50% wymaganego marginu, Twoja pozycja zostanie zamknięta automatycznie.

Wracając do naszego przykładu z akcjami spółki XYZ:

• Otworzyłeś pozycję z 500 EUR marginu
• Cena akcji spada do 2,20 EUR
• Oznacza to stratę 300 EUR, co pozostawia na koncie 200 EUR, czyli mniej niż połowę wymaganego marginu
• W tym momencie pozycja może zostać zamknięta automatycznie, aby zapobiec dalszym stratom.

Zabezpieczenie przed nadmiernymi stratami (Margin Call i zarządzanie pozycją)

Celem automatycznego zamykania pozycji (gdy wartość konta spadnie poniżej 50% wymaganego marginu) jest ochrona przed zbyt dużymi stratami. Jeśli znajdziesz się na tzw. margin call, zostaniesz poinformowany e-mailem, a następnie masz trzy opcje:

1. Zamknąć pozycję
2. Zmniejszyć wielkość pozycji, aby uwolnić część kapitału na koncie
3. Dopłacić środki do konta, aby pokryć niedobór marginu i zabezpieczyć się na wypadek dalszych strat

Jeśli nie zareagujesz, a wartość pozycji spadnie do 50% wymaganego marginu, pozycja zostanie zamknięta automatycznie.

Koszty korzystania z dźwigni (Leverage Costs)

Podobnie jak w tradycyjnym inwestowaniu, otwarcie pozycji z dźwignią wiąże się z kosztami, które mogą przyjmować dwie formy:
Prowizja (commission) – opłata naliczana oddzielnie
Spread – koszty są wbudowane w różnicę między ceną kupna (ask) i sprzedaży (bid)

Dodatkowo, za każdą pozycję utrzymywaną dłużej niż jeden dzień, poniesiesz koszt finansowania overnight.

To opłata w postaci odsetek, która pokrywa koszt utrzymywania pozycji z wykorzystaniem dźwigni.

Na platformie FOREX.com, pobieramy:
2,5% powyżej lub poniżej stopy €STR (lub innej referencyjnej stopy procentowej) – w zależności od tego, czy masz pozycję długą (long) czy krótką (short).

Pozycje bez terminu wygaśnięcia

Dla pozycji bez daty wygaśnięcia, finansowanie overnight naliczane jest codziennie, przez cały czas utrzymywania transakcji.

Dla kontraktów forward, koszt finansowania jest już uwzględniony w spreadzie, więc nie ponosisz codziennej opłaty.

Jak obliczyć koszt finansowania overnight?

Aby obliczyć koszt finansowania overnight dla pozycji długiej, należy wziąć wartość pozycji na koniec dnia i pomnożyć ją przez stawkę €STR powiększoną o 2,5%. Następnie uzyskaną kwotę dzielisz przez 365, aby otrzymać dzienną stawkę finansowania.

Załóżmy, że posiadasz 1000 kontraktów CFD po cenie 4,50 EUR na koniec dnia handlowego, a stopa referencyjna €STR wynosi 3%.

1. Twoja pozycja ma wartość 4500 EUR.
2. €STR + 2.5% = 5.5%
3. 5.5% z €4500 = €247.50
4. €247.50 / 365 = €0.68

Przy zajmowaniu pozycji krótkiej (short), obliczenia wyglądają podobnie – z tą różnicą, że zamiast dodawać 2,5% do stawki €STR, należy ją odjąć. W zależności od poziomu stóp procentowych, Twoje konto może zostać uznane opłatą finansowania overnight (overnight credit), czyli otrzymasz środki zamiast je płacić.

1. Twoja pozycja ma wartość 4500 EUR.
2. €STR - 2.5% = 0.5%
3. 0.5% of €4500 = €22.50
4. €22.50 / 365 = €0.06