Wprowadzenie do rynków finansowych
Wprowadzenie do rynków finansowych
Witamy w Akademii Handlowej FOREX.com. Zacznijmy od podstaw – czym są rynki finansowe i jakie kluczowe pojęcia warto poznać?
Czym są rynki finansowe?
Rynki finansowe pozwalają firmom i osobom kupować i sprzedawać aktywa, w tym akcje, waluty, surowce, indeksy i inne instrumenty.
Handel na rynkach finansowych ma wielowiekową historię i powstał z praktycznej potrzeby – umożliwienia sprawniejszego kupna i sprzedaży oraz zapewnienia firmom szybkiego dostępu do kapitału.
Z biegiem lat rynki stawały się coraz większe i szybsze, a dostęp do nich ma obecnie więcej osób niż kiedykolwiek wcześniej. Dawniej były one domeną dużych banków, domów finansowych i najzamożniejszych inwestorów. Dziś jednak sytuacja wygląda inaczej.
Klasy aktywów
Inwestorzy na całym świecie mają dostęp do niezwykle szerokiej gamy rynków. Można spekulować na rynkach niszowych, takich jak kontrakty na sok pomarańczowy, zmiany stóp procentowych i inne. Jednak większość inwestorów koncentruje się na kilku głównych klasach aktywów:
- Indeksy – Indeks odzwierciedla cenę grupy akcji. Na przykład S&P 500 (US 500) – jeden z najczęściej handlowanych indeksów na świecie – mierzy wartość największych spółek notowanych w USA.
- Waluty – Znane jako forex (FX), rynek walutowy obejmuje kupno i sprzedaż walut z całego świata – od brytyjskiego funta, przez amerykańskiego dolara, po węgierskiego forinta – i działa 24 godziny na dobę.
- Surowce – To fizyczne aktywa konsumowane przez ludzi, zwierzęta lub przemysł. Do najważniejszych surowców należą ropa naftowa, złoto i pszenica.
Co wpływa na rynki?
Każde aktywo charakteryzuje się unikalnymi czynnikami wpływającymi na jego cenę, jednak fundamentem, który rządzi wszystkimi rynkami, pozostaje prawo podaży i popytu.
Popyt – Określa, ilu inwestorów chce kupić dany instrument finansowy. Jeśli popyt jest niski, a podaż wysoka, cena spada.
Podaż – Określa ilość dostępnych na rynku aktywów. Jeśli wielu inwestorów chce kupić dany aktyw, ale jego podaż jest ograniczona, cena wzrasta.
Podaż
Podaż określa ilość danego aktywa finansowego dostępnego na rynku. Jeśli wielu inwestorów chce kupić dany instrument, ale jego podaż jest ograniczona, jego cena wzrośnie.
Natomiast jeśli podaż wzrasta, ale popyt pozostaje bez zmian, cena zazwyczaj spada.
Popyt
Wiele czynników może powodować zmiany podaży danego aktywa. Na przykład, jeśli duży akcjonariusz zdecyduje się sprzedać znaczną ilość swoich akcji, może to zalać rynek podażą i spowodować spadek ich ceny. W przypadku surowców, takich jak ropa naftowa, podaż zależy od wielu firm, instytucji i krajów na całym świecie.
Co wpływa na popyt i podaż?
- Wiadomości – Wielu inwestorów śledzi wiadomości w czasie rzeczywistym. Pozytywne lub negatywne doniesienia mogą szybko wpłynąć na cenę aktywów.
- Polityka banków centralnych – Decyzje banków centralnych, takie jak zmiany stóp procentowych, mają ogromny wpływ na przepływ kapitału i popyt na rynkach.
- Wyniki spółek – Notowane na giełdach firmy publikują regularne raporty finansowe, które mogą zachęcać inwestorów do kupna lub sprzedaży akcji.
- Dane rządowe – Raporty, takie jak dane o bezrobociu czy inflacji, dostarczają informacji o kondycji gospodarki i mogą wpływać na atrakcyjność inwestycyjną danego rynku.
Kto handluje na rynkach finansowych?
Rynki finansowe obejmują szerokie spektrum uczestników:
Inwestorzy instytucjonalniFundusze emerytalne, zarządzający aktywami i fundusze inwestycyjne angażują się w rynki finansowe, aby generować zyski dla siebie i swoich klientów. |
BrokerzyBrokerzy wykonują transakcje w imieniu swoich klientów, zazwyczaj inwestorów detalicznych i traderów. |
BankiBanki głównie działają jako pośrednicy dla firm i funduszy, choć niektóre banki handlują na własny rachunek. |
Inwestorzy detaliczniOsoby prywatne mogą inwestować poprzez fundusze, kupować akcje lub aktywnie handlować, korzystając ze spread bettingu i kontraktów CFD. |
Zanim przyjrzymy się każdej klasie aktywów bardziej szczegółowo, warto poznać kilka kluczowych pojęć, które leżą u podstaw funkcjonowania rynków finansowych: byki i niedźwiedzie, zmienność oraz płynność.
Bulls vs. bears ( Byki vs. niedźwiedzie )
Na rynkach finansowych często spotyka się metaforę walki między bykami a niedźwiedziami. Byki (bulls) – Inwestorzy optymistycznie nastawieni do aktywa, wierzący w jego wzrost wartości. Niedźwiedzie (bears) – Inwestorzy pesymistyczni, uważający, że aktywa są przewartościowane i ich ceny spadną.

Gdy na rynku dominują byki, wiele osób kupuje aktywa, co zwiększa popyt i prowadzi do wzrostów – taki rynek nazywa się hossą (bull market).
Natomiast gdy na rynku przeważają niedźwiedzie, dochodzi do zwiększonej podaży i spadków cen – taki rynek nazywa się bessą (bear market).
Co to jest zmienność (volatility)?
Zmienność określa zakres wahań ceny aktywa w danym okresie.
Większość rynków rzadko pozostaje pod kontrolą tylko jednej grupy – byków ( bulls ) lub niedźwiedzi ( bears ). Cena zazwyczaj oscyluje, ponieważ raz jedni, raz drudzy przejmują kontrolę.

Spójrz na wykres cenowy niemal każdego rynku, a zobaczysz zmienność w praktyce. Rynki o wysokiej zmienności charakteryzują się znacznymi ruchami cen, co stwarza wiele okazji do zysków, ale wiąże się również z większym ryzykiem. Traderzy o wysokiej tolerancji na ryzyko mogą szukać aktywów o dużej zmienności, natomiast bardziej ostrożni inwestorzy wybierają rynki z mniejszymi wahaniami cen.
Co to jest płynność (liquidity)?
Płynność określa łatwość, z jaką można kupić lub sprzedać aktywa na rynku finansowym. Jeśli dane aktywo ma wielu potencjalnych kupujących i sprzedających w danym momencie, oznacza to, że jest wysoko płynne – co pozwala na dokonywanie transakcji bez znaczącego wpływu na jego cenę.
Z kolei jeśli liczba kupujących i sprzedających jest niewielka, może być trudno znaleźć odpowiednią transakcję, co wskazuje na niską płynność.
Płynność jest kluczowym czynnikiem na rynkach finansowych. Umożliwia inwestorom szybsze podejmowanie decyzji oraz utrzymuje konkurencyjne ceny. Rynki o niskiej płynności są zazwyczaj postrzegane jako bardziej ryzykowne niż te o wysokiej płynności.
Płynność i zmienność na rynku forex
Obejrzyj film, aby dowiedzieć się, jak zmienność i płynność działają na rynku forex – najbardziej handlowanym rynku na świecie.