Czym jest potrójne wygaśnięcie?
Potrójne wygaśnięcie to sytuacja, w której wygaśnięcia opcji na akcje, kontraktów terminowych na indeksy giełdowe oraz opcji na indeksy giełdowe przypadają tego samego dnia. Dzieje się to tylko cztery razy w roku – w trzeci piątek marca, czerwca, września i grudnia – co może prowadzić do wzrostu wolumenu obrotu i zmienności na rynkach.
Czasami potrójne wygaśnięcie nazywane jest poczwórnym wygaśnięciem, ponieważ w 2002 roku dodano do niego opcje na pojedyncze akcje, które również wygasają w te same kwartalne daty.
W przeciwieństwie do inwestowania, korzystanie z instrumentów pochodnych, takich jak kontrakty terminowe i opcje, wiąże się z datą wygaśnięcia. To umożliwia traderom spekulowanie na temat ceny rynku bazowego w określonym czasie. Po nadejściu daty wygaśnięcia wszyscy posiadacze kontraktów muszą kupić lub sprzedać odpowiednie aktywo bazowe.
W dniu potrójnego wygaśnięcia liczba wygasających kontraktów jest niemal dwukrotnie większa niż w jakimkolwiek innym tygodniu, co powoduje ruchy na rynku, z których ten dzień jest znany.
Rynki bazowe doświadczają zmienności w tygodniu poprzedzającym potrójne wygaśnięcie, ale najbardziej aktywnym okresem jest ostatnia godzina przed zamknięciem rynku w dniu wygaśnięcia, znana jako "godzina czarów". W tym czasie strony transakcji spieszą się, aby zamknąć swoje pozycje, zrównoważyć je lub je przedłużyć. Nawet osoby, które otworzyły jedynie spekulacyjne pozycje na kontraktach terminowych lub opcjach, muszą zdecydować, czy zamknąć, zrównoważyć, czy przedłużyć swoje transakcje w momencie wygaśnięcia.
Czasami potrójne wygaśnięcia mogą przebiegać bez większej zmienności. Jest to szczególnie prawdziwe po wprowadzeniu tygodniowych i dziennych dat wygaśnięcia, które rozproszyły aktywność. Wszystko jednak zależy od kontekstu, w jakim dochodzi do tego wydarzenia, dlatego ważne jest, aby śledzić wiadomości i analizy przed dniem wygaśnięcia.
Sprawdź nasze najnowsze wiadomości.
Kalendarz potrójnych wygaśnięć na lata 2023–2024
- 17 marca 2023 r.
- 16 czerwca 2023 r.
- 15 września 2023 r.
- 15 grudnia 2023 r.
- 15 marca 2024 r.
- 21 czerwca 2024 r.
- 20 września 2024 r.
- 20 grudnia 2024 r.
Opcje wygasające podczas potrójnego wygaśnięcia
Jeśli jesteś posiadaczem opcji na akcje lub opcji na indeks giełdowy – kupując opcję call lub put – Twoja decyzja dotycząca tego, co zrobić w dniu potrójnego wygaśnięcia, zależy od jej wartości w stosunku do ceny bazowej (tzw. moneyness). Jeśli Twoja opcja jest "in the money" (ITM), prawdopodobnie będziesz chciał ją wykonać – kupując lub sprzedając akcje bazowe lub indeks.
Z kolei, jeśli opcja jest "out of the money" (OTM) w momencie wygaśnięcia, możesz rozważyć pozwolenie na jej wygaśnięcie bez wartości. W takim przypadku poniesiesz jedynie koszt premii, którą zapłaciłeś przy otwieraniu pozycji, i będziesz mógł otworzyć nową pozycję związaną z kolejnym terminem wygaśnięcia.
Jeśli jesteś sprzedawcą opcji wygasającej podczas potrójnego wygaśnięcia, nie masz zbyt dużego wpływu na to, co stanie się z Twoją pozycją. Sprzedaż opcji oznacza, że tracisz prawo do odmowy realizacji wymiany aktywów bazowych w momencie wygaśnięcia – jeśli posiadacz opcji zdecyduje się na realizację transakcji, jesteś zobowiązany do wykonania swojej części kontraktu. Niezależnie od tego, co się stanie, otrzymasz premię.
Kontrakty futures wygasające podczas potrójnego wygaśnięcia
Kontrakt futures różni się od opcji tym, że musi zostać zrealizowany w momencie wygaśnięcia, niezależnie od tego, czy wynik jest zyskowny. Istnieją trzy sposoby radzenia sobie z wygaśnięciem kontraktu futures podczas potrójnego wygaśnięcia:
Rozliczenie pozycji – fizycznie, organizując dostawę aktywa, lub w ekwiwalencie pieniężnym.
Przedłużenie pozycji – przenosząc wygaśnięcie kontraktu na kolejny miesiąc. Taka operacja prawdopodobnie wiąże się z kosztem uwzględniającym różnice cenowe.
Zrównoważenie pozycji – możesz kupić lub sprzedać równoważną ilość, aby wyrównać swoją transakcję futures przed wygaśnięciem.